Pazartesi , 12 Kasım 2018
Home / Araştır, Hayal Et, Keşfet / Yıldırımdan Korunma

Yıldırımdan Korunma

Son yıllarda buzulların erimesi, orman alanlarının azalması gibi pek çok etkenden ötürü küresel ısınmanın etkileri giderek artmaktadır. Etkisini arttıran küresel ısınma sebebiyle hava olaylarının da şiddetti her geçen gün değişiyor.

Ülkemizde sık görülmeyen hortum, fırtına vb. gibi olayların daha sık görülmeye başlamasıyla birlikte yağış, dolu vb. olayların da şiddetlerinde de artışlar meydana gelmeye başladı. Yağışların artması nedeniyle pek çok şehirde su baskınları, sel gibi olaylarla karşılaşılırken, dolu yağışlarının sıklaşmasıyla maddi hasarlar da meydana gelmektedir. Bunların yanı sıra şimşek ve yıldırım gibi hava olayları da sık görülmeye başlamıştır.

Böylesine değişken havalarda yıldırımdan korunmak için şunlara dikkat etmeliyiz.

Arazide, doğada ve kamp yaparken yıldırımdan korunma;

  • Kapalı bir mekâna veya araca sığınılmalıdır.
  • Yıldırımdan korunmak için 30-30 kuralı dikkate alınmalıdır. Şimşek çakmasının hemen ardından (30 saniyeden kısa bir süre içerisinde) gök gürültüsü işitilir. Son gök gürültüsünden sonra ki 30 dakika boyunca yıldırım tehlikesi devam etmektedir.
  • Doğada bulunanlar, tarlada çalışanlar, bisiklet ve motosiklet sürücüleri, at binicileri, dağcıları, balıkçılar, çobanlar, yüzenler, denizde ve teknede bulunanlar potansiyel tehlike altındadırlar.
  • Doğada veya açık bir arazideyken saçlarınızın elektriklenerek dikleşmeye başlaması, derinin sızlaması ve çatırdama gibi sesler duyuluyorsa; bunlar yıldırım tehlikesinin belirtileridir.
  • Her türlü metal eşyadan (kamp araç gereçleri, kürek, olta vs.), bisiklet ve motosiklet gibi araçlardan uzaklaşılmalıdır.
  • Açık alandaysanız ve üzerinizde metal eşya var ise acilen kurtulmalısınız.
  • Fırtına anında açık alanlardan ve ağaçlardan uzak durulmalıdır.
  • En yakın ağaçtan, ağacın yüksekliğinin yaklaşık iki katı kadar uzaklaşılmalıdır.
  • Grup halinde olmamalı, en az 1-2 m. aralıkla hareket edilmelidir.
  • Asla yere yatılmamalıdır. Yıldırımın yere düşmesi halinde elektrik bulunulan bölgeye anında yayılır. Bu nedenler yere yatmanız halinde elektrik akımına maruz kalabilirsiniz.
  • Ayakta da durmamaya özen göstermelisiniz. Çömelerek, başınızı dizlerinizin arasına alacak şekilde hedef küçültülmelidir. Yer ile teması aza indirmek için çömeldiğinizde parmak uçlarında durmalı veya var ise mat, çanta vb. gibi bir şeyin üzerine basılmalıdır.
  • Arazide olduğunuz yerdeki en yüksek cisimden uzak durmalı ve mümkün olduğunca kapanma hareketleriyle küçük bir hedef oluşturmalısınız. Arazide ağaçlardan daha yüksek bir yerdeysen hemen ağaçlık bir bölgeye girmeye ve korunmaya çalışılmalıdır.
  • Ormanlarda eşit yüksekliklerdeki alçak ağaç kümeleri arasındaki boşluklara ya da en kısa ağaç kümesi altına sığınılmalıdır. Asla tek başına duran bir ağacın altına girmemelidir!
  • Eğer arazide yüksek bir yerdeysen başını mümkün olduğunca alçakta tutmaya çalışmalısın. Voltaj farkı yaratmamak için ayaklarını birleştirip mümkünse yerle temasını azaltmaya ve kesmeye çalışılmalıdır.
  • Yıldırımın aynı yere birçok kez düşebilir.
  • Yüksek irtifada yıldırım tehlikesi daha fazladır.
  • Kuru hendek, ark, vadiler, alçak ağaç kümeleri arasındaki boşluklar güvenilir yerlerdir. Ancak ani su baskınlarına karşı dikkat edilmelidir.
  • Enerji hatları, tel örgüler, demir yolları, metal kapı vb. şeylerden uzak durulmalıdır.
  • Nehir, göl, akarsu ve su kanalları gibi yerlerden uzak durulmalıdır.
  • Mağaralar, yıldırımdan korunmak için tehlikeli olabilir. Mağara iç duvarları yıldırım akımları iletebilir. Mağaraya sığınmak zorunda kalmanız halinde duvardan uzak durmaya ve yer ile temasınızı kesmeye özen göstermelisiniz.
  • Lastik tabanlı ayakkabılar ve lastik tekerlekler yıldırımdan bizi korumazlar. Metale temas edilmediği sürece çelik malzemeden yapılmış araçlar yıldırımdan korumayı arttırır.
  • Kamp sırasında fırtınaya yakalanmanız halinde çadırlar yıldırımdan korunmak için iyi bir sığınak değildir. Alüminyum çubukların yıldırım çeken aksamlar olduğu unutulmamalı, çadır içerisindeyken metal objelerden ve ıslak zemin ile malzemelerden uzak durulmalıdır.
  • Ufak bulutların hareketlerine izlenmelidir. Hızlı bir şekilde yükselen bulutlar yıldırım fırtınasının habercisi olabilirler. Bu gibi durumda açıklıkta bulunmamaya, yürümemeye ve tırmanmamaya özen gösterilmelidir.
  • Yıldırıma maruz kalan birisi için en önemli risk kalbin durmasıdır. Yıldırıma maruz kalan birisine müdahale etmek için beklenilmemelidir. Yıldırım düşen kişiye müdahale edilmesinde bir tehlike bulunmamaktadır. Kazazedenin ağız yolunun açık, nefes ve dolaşımının yerinde olduğunun kontrol edilmesi önceliklidir. Nefes almaması halinde suni solunum yapılmalı, nefes alma ve kalp atışı yoksa suni solunumla kalp masajı yapılmalı ve acil şekilde hastaneye ulaştırılmalıdır.
  • Yıldırım düşmesi sonucunda vücutta birkaç saat sonra görülen yanıklar oluşabilir, göz ve kulak hasarları meydana gelebilir.

Bina içerisinde yıldırımdan korunma;

  • Pencere ve kapılar kapatılmalıdır.
  • Bina içerisinde açık kapı, pencereden uzak durmalı, elektrikli aletler kullanmamaya özen gösterilmelidir. Elektrikli aletlerin fişleri çekilmelidir.
  • Bahçe ve balkonda bulunan hafif eşyaları, taşınabilir metal araçlar içeriye alınmalıdır.
  • Çamaşırları fırtına sırasında toplamaya çalışmak tehlikeli olabilir.
  • Metal su tesisatından uzak durmalı, bulaşık yıkamamalı, banyo yapılmamalıdır.

Seyir halinde – araçta yıldırımdan korunma;

  • Yolculuk sırasında aracın içerisinde kalmalısınız. Üstü kapalı araçlar korunmak için güvenilir yerlerdir.
  • Fırtına içerisinde kalınması halinde aracınızı yolun kenarına çekerek bekleyebilirsiniz.
  • Fırtına sırasında ve sonrasında yolun yüzeyi sudan görülemiyorsa sudan geçmemelisiniz.

Yapacağınız herhangi bir faaliyet öncesinde farklı kaynaklardan hava durumunu kontrol etmek faydalı olacaktır. Birkaç günlük hava durumuna göre yapacağınız planlamayla bu gibi durumların ortasında kalmaktan kendinizi kurtarabilirsiniz. Yerleşim yerlerinden uzakta yapacağınız faaliyetler için her zaman dikkatli olmalı ve bulunduğunuz konumla ilgili yakınlarınıza bilgi vermeniz sizin yararınızadır. Acil bir durum oluşması halinde bulunabilir olmak her zaman hayatta kalmanızı sağlayacaktır 🙂

Kaynakça
AFAD  Meteoroloji G.M.  Kaynak 1  Kaynak 2  Kaynak 3  Kaynak 4

Göz At

Enerji Müzesi

Merinos’un kuruluşu sırasında fabrika alanı içerisine bir de elektrik santrali yapılmış. Bugün ki Enerji Müzesi, bu eski elektrik santralinin yerini almış bulunuyor.

Bir Cevap Yazın